De speerpunten

Het Nationaal Plan Open Science concentreert zich op drie speerpunten, open acces, (her)gebruik data en evaluatiesystemen. Door deze aanpak en wil Nederland de opgebouwde reputatie als gidsland voor open science waarmaken en zo snel mogelijk profiteren –en anderen laten profiteren– van de voordelen die van open science verwacht worden.

De drie speerpunten open science

  1. 100% open access publiceren;
  2. optimaal hergebruik van onderzoeksdata;
  3. bijpassende evaluatie-, en waarderingssystemen

Open access

Wetenschappelijke publicaties (artikelen, (delen van) boeken, rapporten) die met publiek geld zijn gefinancierd zijn vanaf 2020 voor iedereen waar ook ter wereld direct open toegankelijk te raadplegen en te hergebruiken. In de huidige situatie staat het grootste deel van de publicaties nog achter een betaalmuur en wordt toegang voor het wetenschappelijk circuit georganiseerd via dure abonnementen. 

(her)Gebruik van onderzoeksdata

Onderzoekers moeten onderzoeksgegevens van anderen waar mogelijk kunnen hergebruiken en eigen onderzoeksgegevens zo goed mogelijk uitwisselen. In de huidige situatie worden onderzoeksgegevens nog niet overal volgens afgesproken standaarden en systematiek beheerd en gepubliceerd en zijn daardoor slecht vindbaar of herbruikbaar. De Europese inzet rond “text and data mining” of “content mining” is hier ook relevant.

Evaluatie en waardering systematiek

In de huidige evaluatie- en waarderingssystemen ligt de nadruk vaak op het aantal publicaties in gerenommeerde tijdschriften met een hoge impactfactor, vaak van gevestigde uitgevers en niet open access. De cultuur van “publish or perish” wordt daardoor in stand gehouden. Open science nodigt uit tot een bredere set aan evaluatiecriteria dan louter onderzoeksoutput en -kwaliteit, zoals bijvoorbeeld de kwaliteit van onderwijs, valorisatie, leiderschap en goed datastewardship.

Laatste wijziging op 08 dec 2017